Thai 
English 
简体中文 
"ผศ.ศิวพงศ์ ทองเจือ" รับรางวัลอนุรักษ์ศิลปสถาปัตยกรรมระดับประเทศ จากผลงานปรับโฉมบ้านโบราณ "ยิ่นเต่ง" ภูเก็ต
มหาวิทยาลัยราชภัฏภูเก็ต ขอแสดงความยินดีกับ อาจารย์ประจำสาขาวิชาเทคโนโลยีสถาปัตยกรรม คณะวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี "ผศ.ศิวพงศ์ ทองเจือ" ในโอกาสได้รับรางวัลพระราชทานจากสมเด็จพระกนิษฐาธิราชเจ้า กรมสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ "รางวัลอนุรักษ์ศิลปสถาปัตยกรรม" ระดับสมควรเผยแพร่ ประเภท งานอนุรักษ์มรกดทางสถาปัตยกรรมและชุมชน ปี 2565 ผลงาน "บ้านยิ่นเต่ง" บ้านโบราณอายุ 118 ปี อำเภอกะทู้ จังหวัดภูเก็ต คัดเลือกโดย สมาคมสถาปนิกสยาม ในพระบรมราชูปถัมภ์ (The Association of Siamese Architects) สำหรับผลงานวิจัยเชิงอนุรักษ์ดังกล่าวเป็นผลงานที่อาจารย์จากสาขาสถาปัตย์ฯ PKRU ได้พัฒนาร่วมกับ อาจารย์ ดร.อาภาภรณ์ วงศ์ลักษณพันธ์ คณะสถาปัตยกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่
บ้านยิ่นเต่ง กะทู้ สร้างโดย นายยิ่นเต่ง เจริญผล (เดิม แซ่หลิม) ซึ่งเป็นชาวจีนฮกเกี้ยนจากปีนังที่เข้ามาทำกิจการเรือขุดแร่ดีบุกกับบริษัทเรือขุดแร่ต่างชาติ (ในอดีตเรียก เรือขาว เรือแดง) ในพื้นที่ในทู (ตำบลกะทู้) จึงได้ตั้งรกรากและสร้างบ้านในพื้นที่บ้านของภรรยา คือ นางหลุย แซ่โก๊ย ซึ่งเป็นชาวไทยจีนลูกผสม (บาบ๋า) จึงได้มีนำสถาปัตยกรรมจากปีนัง ซึ่งมีลักษณะเป็นบ้านพักอาศัยขนาดใหญ่ (อั่งหม่อหลาว) เป็นรูปแบบที่ได้รับอิทธิพลจีนผสมผสานตะวันตก จึงนับได้ว่าเป็นอั่งหม่อหลาวครึ่งไม้ครึ่งปูนเพียงหลังเดียวในพื้นที่ในทู ลักษณะทางสถาปัตยกรรมเป็นอาคารลักษณะสมมาตร 2 หลังเชื่อมต่อกัน อาคารส่วนหน้ามุงด้วยหลังคาทรงปั้นหยาผสมจั่วมีลักษณะเป็นเรือน 3 ช่วงเสา สูง 2 ชั้น ในส่วนบริเวณกลางอาคารด้านหน้ามีการยื่นหน้ามุขออกมาปกคลุมส่วนโถงโล่งภายนอกอาคาร ภายในมีโถงขนาดใหญ่ตั้งหิ้งบูชาเทพเจ้าประจำตระกูล เชื่อมต่อกับห้องนอนซึ่งตั้งอยู่บริเวณปีกอาคารทั้ง 2 ข้าง มีการใช้ผนังลับแลกั้นระหว่างโถง บันไดภายใน และอาคารครัวซึ่งอยู่ด้านหลัง ในส่วนพื้นที่ชั้นบนมีการแบ่งพื้นที่เป็น 2 ส่วน คือ โถงบันไดขนาดเล็กเชื่อมต่อกับระเบียงส่วนกลางและห้องนอนเล็ก และบริเวณส่วนด้านหน้ามีลักษณะเป็นโถงขนาดกลางสำหรับนั่งเล่นและเชื่อมกับห้องนอนขนาดใหญ่ทั้ง 2 ฝั่งของอาคาร สำหรับอาคารส่วนหลังเป็นอาคารครัวขนาดใหญ่สูง 1 ชั้น ภายในมีการเว้นช่องแสง (air well) บริเวณหลังคา เรียกว่า ช่องฉิ่มแจ้ และมีการสร้างเตาแบบจีน (เตาโพ) ขนาดใหญ่ ซึ่งมีมากถึง 4 หลุม ซึ่งเป็นลักษณะเฉพาะที่พบได้ในบ้านเรือนของกลุ่มชาวจีนในแถบนี้
อาจารย์ผู้มีความเชี่ยวชาญด้านการอนุรักษ์ "บ้านโบราณภูเก็ต" เปิดเผยว่า อาคารหลังนี้มีการอนุรักษ์ในลักษณะสงวนรักษาสิ่งที่มีให้คงสภาพเดิม โดยมีการอ้างอิงจากภาพถ่ายเก่า รวมถึงคำบอกเล่าของคนที่เคยอาศัยอยู่ในบ้านหลังนี้ เพื่อให้การปรับปรุงซ่อมแซมมีลักษณะคล้ายของเดิมให้มากที่สุด ซึ่งยังคงดำรงสัดส่วน องค์ประกอบอาคาร พื้นที่ใช้งานภายใน พื้นที่ทางความเชื่อ โครงสร้างคอนกรีตและปูนชั้นล่าง โครงสร้างไม้ส่วนชั้นบน ทั้งหมดตามลักษณะแบบดั้งเดิม รวมถึงการเลือกใช้วัสดุในการซ่อมแซมอาคาร ได้มีการเทียบเคียงจากวัสดุและตำแหน่งเดิม อีกทั้งมหาวิทยาลัยราชภัฏภูเก็ตได้มีการสำรวจ รังวัด จัดแสดงหุ่นจำลองบ้านยิ่นเต่งและประวัติบ้าน ไว้ ณ พิพิธภัณฑ์เหมืองแร่ภูเก็ต เพื่อแสดงถึงคุณค่าทางความงาม วัฒนธรรม และประวัติศาสตร์ให้อยู่คู่กับเมืองกะทู้ จังหวัดภูเก็ต ปัจจุบันบ้านยิ่นเต่งยังคงใช้เป็นบ้านพักอาศัยในลักษณะเช่นเดิม แต่มีการเปิดบ้านในวาระและโอกาสพิเศษเพื่อให้ผู้คน นักเรียน นักศึกษา ที่สนใจเรื่องราวประวัติศาสตร์การตั้งถิ่นฐานชาวจีนและการทำแร่ดีบุก วัฒนธรรมจีนบาบ๋า และงานสถาปัตยกรรมพื้นถิ่น ได้เข้ามาศึกษาและเยี่ยมชม บ้านยิ่นเต่งจึงเป็นแหล่งเรียนรู้ของชุมชนและจังหวัดภูเก็ตที่น่าสนใจ
สามารถเยี่ยมชมผลงานอนุรักษ์ศิลปสถาปัตยกรรม ปี 2565 "บ้านยิ่นเต่ง" ได้ที่ พิพิธภัณฑ์เหมืองแร่กะทู้ ต.กะทู้ อ กะทู้ จ.ภูเก็ต
